Professor-o‘qituvchilarni o‘quv-uslubiy qo‘llab-quvvatlash
Termiz davlat universitetida professor-o‘qituvchilarning o‘quv-uslubiy faoliyatini samarali tashkil etish, ta’lim dasturlarini zamonaviy talablarga moslashtirish va kredit-modul tizimi qoidalarini to‘liq amaliyotga joriy etish uchun tizimli ko‘mak berish xizmati yo‘lga qo‘yilgan. Ushbu xizmatning asosiy maqsadi akademik tarkibga o‘quv jarayonini yuqori pedagogik va uslubiy darajada rejalashtirish hamda amalga oshirishda har tomonlama institutsional va konsultativ yordam ko‘rsatishdan iboratdir ta’minlashdan iboratdir. Professor-o‘qituvchilar har bir fan bo‘yicha o‘quv dasturlari va sillabuslarni shakllantirishda Yevropa ta’lim mezonlariga mos metodik ko‘rsatmalardan foydalanadilar. Uslubiy ko‘mak xizmati o‘qituvchilarga fanning o‘quv maqsadlarini aniq belgilash, mavzular ketma-ketligini kognitiv mantiq asosida tuzish hamda har bir modul va dars mashg‘uloti bo‘yicha ta’lim natijalarini to‘g‘ri shakllantirishda yo‘l-yo‘riq beradi. Ta’lim natijalarini belgilashda Bloom kognitiv taksonomiyasidan (bilish, tushunish, qo‘llash, tahlil qilish, sintez va baholash) keng foydalaniladi, bu esa talabalarda nafaqat nazariy bilimlarni, balki kasbiy amaliy ko‘nikmalarni shakllantirishga imkon beradi.
Sillabus yaratish jarayonida o‘qituvchiga fanning kredit miqdoridan kelib chiqqan holda talabalarning umumiy o‘quv yuklamasini to‘g‘ri taqsimlash bo‘yicha uslubiy maslahatlar beriladi. Auditoriya soatlari (ma’ruza, amaliy va laboratoriya mashg‘ulotlari) hamda auditoriyadan tashqari mustaqil ta’lim soatlarining o‘zaro mutanosibligini ta’minlash kredit-modul tizimining muhim talabidir. O‘quv-uslubiy bo‘lim ekspertlari o‘qituvchilarga mustaqil ta’lim topshiriqlarini shakllantirish, ularning murakkablik darajasini belgilash hamda ularni baholash mezonlarini ishlab chiqishda bevosita ko‘maklashadilar. Shuningdek, yangi fan va modullarni loyihalashda o‘qituvchilar mehnat bozori ehtiyojlari, ish beruvchilarning taklif-mulohazalari va sohaga oid so‘nggi ilmiy-texnik yutuqlarni fan dasturiga qanday integratsiya qilish bo‘yicha konsultativ ko’mak oladilar.
Ushbu xizmat doirasida barcha yaratilgan va yangilangan fan dasturlari va syllabuslar o‘quv-uslubiy kengash va sifat nazorati bo‘limi ekspertizasi orqali ko‘rib chiqiladi. Ekspertlar fan dasturining ta’lim yo‘nalishi malaka talablariga mosligini, takrorlanishlar yo‘qligini va fanlararo uzviylik qoidalariga rioya qilinganligini baholaydilar. O‘qituvchilar o‘quv faoliyati davomida duch keladigan uslubiy qiyinchiliklar, pedagogik texnologiyalarni tanlash va zamonaviy o‘qitish usullarini dars jarayoniga tatbiq etish bo‘yicha doimiy ravishda maslahat hamda uslubiy qo‘llanmalarga ega bo‘ladilar. Bu esa universitetda ta’lim sifatining uzluksiz oshib borishini hamda Yevropa oliy ta’lim hududi (EHEA) standartlariga to‘liq mos kelishini ta’minlaydi.
Raqamli akademik xizmatlar
Universitet akademik jarayonlarni samarali va shaffof boshqarish maqsadida o‘qituvchilar uchun yagona va zamonaviy raqamli tizimlarni taqdim etadi. HEMIS va LMS xizmatlarining asosini hemis.tersu.uz va elms.tersu.uz axborot tizimlari tashkil etadi. Ushbu platformalar professor-o‘qituvchilarga o‘quv faoliyatini to‘liq raqamlashtirish, dars materiallarini boshqarish, talabalar davomati va o‘zlashtirishini real vaqt rejimida monitoring qilish imkoniyatini beradi. Raqamli platformalar orqali o‘qituvchi o‘ziga biriktirilgan fanlar bo‘yicha elektron o‘quv-uslubiy majmualarni, video-ma’ruzalarni, interaktiv taqdimotlarni va test banklarini qulay shaklda joylashtiradi hamda ularni muntazam yangilab boradi.
LMS tizimi o‘qituvchilarga talabalarning auditoriyadan tashqari mustaqil ishlarini qabul qilish, tekshirish va ularga onlayn shaklda konstruktiv qayta aloqa (Feedback) berish xizmatini taklif etadi. O‘qituvchilar platforma ichida topshiriqlarni topshirish muddatlarini o‘rnatishi, baholash mezonlari hamda rubrikalarini shakllantirishi mumkin. Tizim orqali oraliq va yakuniy nazoratlarni onlayn testlar yoki yozma topshiriqlar shaklida o‘tkazish imkoniyati yaratilgan. Natijalar avtomatlashtirilgan holda hisoblab boriladi va HEMIS tizimi bilan uzviy integratsiyalashgan holda talabalarning akademik qaydnomalarida aks etadi, bu esa o‘qituvchini ortiqcha qog‘ozbozlik hamda ma’muriy hisobotlardan xalos etadi.
Raqamli xizmatlar, shuningdek, institutsional antiplagiat tizimi va avtomatlashtirilgan tekshiruv vositalarini o‘z ichiga oladi. O‘qituvchilar talabalar tomonidan topshirilgan kurs ishlari, bitiruv malakaviy ishlari va mustaqil topshiriqlarni plagiatga qarshi avtomatik tekshiruvdan o‘tkazish imkoniga ega. Tizim dars jadvallari, auditoriya sig‘imlari va bandligi bo‘yicha ham ma’lumotlarni taqdim etib, o‘qituvchining akademik vaqtini to‘gri rejalashtirishiga yordam beradi. AT-markazi mutaxassislari platformalardan foydalanish bo‘yicha o‘qituvchilarga doimiy texnik va uslubiy ko‘mak ko‘rsatadilar, tizimlarning uzluksiz, xavfsiz va barqaror ishlashini kafolatlaydilar.
Kasbiy va pedagogik rivojlanish
Professor-o‘qituvchilarning kasbiy salohiyatini va pedagogik mahoratini oshirish Universitetining ustuvor yo‘nalishlaridan biridir. Universitet akademik tarkibning zamonaviy ta’lim texnologiyalaridan xabardor bo‘lishi, o‘qitish metodikasini takomillashtirishi va uzluksiz kasbiy rivojlanishini ta’minlash uchun kompleks rivojlantirish dasturlarini taqdim etadi. Xizmat ko‘rsatish tizimi doirasida har bir professor-o‘qituvchi belgilangan tartibda rejali malaka oshirish kurslaridan o‘tishi, shuningdek, universitet ichida tashkil etiladigan qisqa muddatli treninglar, master-klasslar hamda seminar-seminarlarda faol ishtirok etishi yo‘lga qo‘yilgan.
Kasbiy rivojlanish xizmatlari talabaga yo‘naltirilgan ta’lim metodlarini, interaktiv ta’lim platformalarini hamda dars jarayonida zamonaviy raqamli vositalar va sun’iy intellekt texnologiyalarini qo‘llash ko‘nikmalarini shakllantirishga qaratilgan. O‘qituvchilar uchun maxsus o‘quv dasturlari orqali kredit-modul tizimida sillabus shakllantirish, muammoli va loyihaga asoslangan o‘qitish metodlarini tatbiq etish bo‘yicha amaliy mashg‘ulotlar o‘tkaziladi. Shu bilan birga, universitet o‘qituvchilarning xorijiy tillarni (ayniqsa ingliz tili) mukammal egallashlari hamda xalqaro ilmiy loyihalar yozish ko‘nikmalarini rivojlantirish uchun bepul til va metodik kurslarni taqdim etadi.
Yevropa ta’lim standartlariga muvofiq, o‘qituvchilarning kasbiy rivojlanishdagi ishtiroki va erishgan natijalari new.tersu.uz portalida yuritiladigan yillik KPI reyting tizimida inobatga olinadi va moddiy hamda ma’naviy jihatdan rag‘batlantiriladi. Universitet akademik tarkibning nufuzli milliy hamda xalqaro seminar va konferensiyalarda ishtirok etishini, yetakchi xorijiy oliy ta’lim muassasalarida malaka oshirish va tajriba orttirishini (stajirovka) har tomonlama qo‘llab-quvvatlaydi. Bu xizmatlar o‘qituvchining kasbiy o‘sishini ta’minlash bilan birga, universitetdagi ta’lim muhitining sifat jihatidan yangi bosqichga ko‘tarilishiga xizmat qiladi.
Ilmiy-tadqiqot va grantlarni qo‘llab-quvvatlash
Universitetda professor-o‘qituvchilarning ilmiy-tadqiqot faoliyatini rag‘batlantirish, ilmiy maxsuldorlikni oshirish va ularni grant loyihalariga jalb etish uchun ixtisoslashtirilgan ilmiy va konsultativ xizmatlar ko‘rsatiladi. Ilmiy-tadqiqotlar, innovatsiyalar va ilmiy pedagogik kadrlar tayyorlash bo‘limi hamda Ilmiy-innovatsion ishlanmalarni tijoratlashtirish bo‘limi o‘qituvchilarga mahalliy va xalqaro ilmiy grantlar uchun arizalar tayyorlashda, loyiha smetalarini shakllantirishda hamda loyiha boshqaruvida to‘liq tashkiliy va uslubiy ko‘mak berib kelmoqda. Tadqiqotchilar o‘z loyihalarini taqdim etish va xalqaro hamkorlar bilan aloqa o‘rnatish bo‘yicha doimiy Xalqaro aloqalar bo‘limi maslahatlaridan foydalanishlari mumkin.
Universitet akademik tarkibga dunyoning yetakchi ilmiy-texnik ma’lumotlar bazalariga Scopus, Web of Science, ScienceDirect, SpringerLink masofaviy institutsional kirish imkoniyatini taqdim etadi. O‘qituvchilar ushbu bazalardan zamonaviy ilmiy maqolalar, monografiyalar va tadqiqot materiallarini bepul yuklab olish, shuningdek, o‘z sohalaridagi so‘nggi ilmiy tendensiyalarni kuzatib borish imkoniyatiga ega. Ilmiy ko‘mak xizmati o‘qituvchilarga impakt-faktorli jurnallarga maqolalar tayyorlash, akademik yozuv standartlariga rioya qilish hamda iqtiboslik ko‘rsatkichlarini oshirish bo‘yicha metodik yo‘riqnomalar va maslahatlarni taqdim etadi.
Bundan tashqari, universitetning journals.tersu.uz ilmiy nashrlar portali orqali o‘qituvchilar o‘z ilmiy maqolalarini nashr etish va ekspertizadan o‘tkazish xizmatidan foydalanadilar. Portalda maqolalarning taqrizdan o‘tishi, antiplagiat tekshiruvi hamda xalqaro standartlarga mos ravishda chop etilishi ta’minlanadi. Universitet ilmiy bloki o‘qituvchilarning patent, mualliflik guvohnomalari hamda intellektual mulk obyektlarini ro‘yxatdan o‘tkazish jarayonlariga ham yuridik hamda tashkiliy jihatdan yordam beradi. Ushbu kompleks xizmatlar universitetda ilmiy muhitni rivojlantirishga va o‘qituvchilarning ilmiy salohiyatini xalqaro darajaga olib chiqishga xizmat qiladi.
Axborot-resurs va kutubxona xizmatlari
O‘qituvchilarni sifatli va zamonaviy ta’lim hamda ilmiy manbalar bilan ta’minlash Universiteti Axborot-resurs markazi (ARM) tomonidan amalga oshiriladi. ARM fondi va raqamli kutubxona arm.tersu.uz xizmatlari professor-o‘qituvchilarning dars mashg‘ulotlariga puxta tayyorgarlik ko‘rishlari, yangi fan modullarini yaratishlari va ilmiy izlanishlar olib borishlari uchun zarur bo bo‘lgan barcha sharoitlarni yaratgan. Universitet bosma resurslar fondida 100 000 dan ortiq nusxadagi darsliklar, o‘quv va uslubiy qo‘llanmalar, monografiyalar va ilmiy jurnallar mavjud bo modda ular har o‘quv yilida sohadagi so‘nggi adabiyotlar bilan resurs shaklda boyitib boriladi.
An’anaviy kutubxona xizmatlari bilan bir qatorda, arm.tersu.uz platformasi orqali elektron kutubxona va masofaviy resurs xizmati yo‘lga qo‘yilgan. O‘qituvchilar universitetning elektron resurslar bazasidan 24/7 rejimida, dunyoning istalgan nuqtasidan turib foydalanishlari mumkin. Portalda fanlar bo‘yicha elektron o‘quv majmualari, ma’ruza matnlari, uslubiy ko bo‘rsatmalar hamda virtual laboratoriya qo‘llanmalari tartiblangan va oson izlanadigan shaklda joylashtirilgan. O‘qituvchilar o‘z dars jarayonlarida talabalarga o‘quv adabiyotlariga masofadan havola berish yoki QR-kodlar orqali resurslarni taqdim etish imkoniyatiga ega.
Universitetning Tahririy-nashriyot bo‘limi o‘qituvchilar tomonidan yaratilgan mualliflik ishlarini (darsliklar, o‘quv qo o‘llanmalar, monografiyalar) nashrga tayyorlash va chop etish bo‘yicha tashkiliy hamda texnik xizmat ko‘rsatadi. Shuningdek, ushbu bo’lim xodimlari o‘qituvchilarga adabiyotlarga ISBN, UDK hamda DOI raqamlarini olish, chop etilayotgan ishlarni tahrir qilish hamda ularni elektron resurslar arm.tersu.uz va nufuzli bazalarga joylashtirishda ko‘maklashadilar. Har yili o‘qituvchilar va talabalar o‘rtasida o‘tkaziladigan so‘rovnomalar asosida kutubxona fondini to‘ldirish va o‘quv-uslubiy resurslar bazasini talabga mos ravishda rivojlantirish xizmati amalga oshiriladi.
Akademik mobillik va xalqaro imkoniyatlar
Universitetda akademik tarkibning xalqaro tajriba orttirishi, jahonning yetakchi ta’lim muassasalari bilan hamkorlik qilishi va Yevropa ta’lim hududiga integratsiyalashuvi uchun keng xalqaro xizmatlar taqdim etiladi. Xalqaro hamkorlik bo‘limi professor-o‘qituvchilar uchun akademik mobillik dasturlarida ishtirok etish, xorijiy universitetlarda ma’ruza o‘qish, ilmiy stajirovka o‘tash va birgalikda tadqiqotlar olib borish imkoniyatlarini yaratadi. Universitet Yevropa, Osiyo va AQShning 50 dan ortiq yetakchi universitetlari bilan sheriklik shartnomalariga ega lozim.
O‘qituvchilar Yevropa Ittifoqining Erasmus+ dasturi hamda boshqa xalqaro grant fondlari doirasida tashkil etiladigan mobillik loyihalarida faol ishtirok etishlari mumkin. Xalqaro imkoniyatlar xizmati o‘qituvchilarga xorijiy OTMlarga arizalar topshirish, taklifnomalar olish, mobillik kelishuvlarini rasmiylashtirish va viza hujjatlarini tayyorlashda to‘liq tashkiliy va konsullik ko‘mak ko‘rsatadi. Bo‘lim xodimlari xalqaro grant va stipendiya dasturlari haqidagi ma’lumotlarni doimiy ravishda t.me/TerSUinternational telegram kanali va universitetning rasmiy web sahifasi orqali o‘qituvchilar va talabalarga yetkazib boradilar.
Bundan tashqari, ushbu bo’lim xorijiy mutaxassislar va professorlarni Universitetda dars jarayonlariga jalb etish, qo’shma ta’lim dasturlarini hamda xalqaro onlayn ma’ruzalarni tashkil etish xizmatlarini amalga oshiriladi. O‘qituvchilar xalqaro ilmiy simpozium va konferensiyalarda ma’ruza bilan ishtirok etish uchun safar harajatlarini moddiy va tashkiliy qo‘llab-quvvatlash imkoniyatidan foydalanadilar. Ushbu xalqaro xizmatlar o‘qituvchilarning kasbiy dunyoqarashini kengaytirishga, universitetning xalqaro reytinglardagi o‘rnini mustahkamlashga va ta’lim jarayonini jahon standartlariga moslashtirishga xizmat qiladi.
Akademik halollik va huquqiy maslahat
Akademik halollik va huquqiy daxlsizlik Universitet jamoasining faoliyatidagi eng asosiy mezonlardan biri hisoblanadi. Universitetda professor- o‘qituvchilarning akademik erkinliklarini himoya qilish, mualliflik huquqlarini ta’minlash hamda akademik faoliyatda shaffoflik va adolatni saqlash yo‘nalishida maxsus yuridik va konsultativ xizmat yo‘lga qo‘yilgan. Universitetda "Akademik halollik kodeksi" amal qiladi va u barcha professor-o o‘qituvchilar va tadqiqotchilar uchun axloqiy va kasbiy qoidalarni belgilaydi.
Akademik halollik xizmati o‘qituvchilarga ilmiy va o‘quv-uslubiy ishlarida plagiat va ko‘chirmachilikning oldini olish bo‘yicha ekspertiza va maslahat xizmatlarini ko‘rsatadi. Universitetning institutsional antiplagiat tizimi orqali yaratilgan barcha darsliklar, monografiyalar va ilmiy maqolalar majburiy ko‘rikdan o‘tkaziladi. Xizmat mutaxassislari o‘qituvchilarga antiplagiat hisobotlarini tahlil qilish, iqtibos keltirish qoidalariga rioya etish va mualliflik huquqlarini to‘g‘ri rasmiylashtirish bo‘yicha huquqiy va uslubiy yo‘l-yo‘riqlar beradilar.
Shuningdek, ushbu xizmat o‘qituvchilarning akademik mustaqilligi va o‘qitish erkinligini ma’muriy va tashqi bosimlardan institutsional darajada himoya qiladi. O‘qituvchilarga mehnat shartnomalari, dars soatlari yuklamasi, KPI reyting ko‘rsatkichlari hamda ushbu rag‘batlantirish tizimi bo‘yicha shaffof va huquqiy maslahatlar taqdim etiladi. Akademik yoki mehnat munozaralari yuzaga kelganda, o‘qituvchi universitetning Odob-axloq va akademik apellyatsiya komissiyasiga murojaat qilish hamda o‘z huquq va manfaatlarini xolis va adolatli tarzda himoya qilish imkoniyatiga egadir.
Akademik maslahat va konsul’tativ yordam
O‘qituvchilarning kunlik ta’lim va tashkiliy faoliyatida yuzaga keladigan muammolarni tezkor va samarali hal etish uchun Universitetda yagona Registrator offisning akademik va texnik maslahat xizmati yo’lga qo’yilgan. Ushbu xizmat markazi professor- o‘qituvchilarga o‘quv jarayonini tashkil etish, dars jadvallari, auditoriya infratuzilmasi va axborot texnologiyalaridan foydalanishda yuzaga kelgan har qanday savol yoki qiyinchilik bo‘yicha tezkor ko‘mak beradi. O‘qituvchilar maslahat markaziga shaxsan, telefon yoki raqamli platformalardagi onlayn muloqot vositalari orqali murojaat qilishlari mumkin.
Akademik konsultatsiya xizmati talabalar bilimi va ko‘nikmalarini baholash jarayonlarida kelib chiqadigan murakkab vaziyatlarni (masalan, apellyatsiya murojaatlari, qayta topshirishlar, baholash mezonlari bo‘yicha bahslar) xolis va qoidalar asosida hal etishda o‘qituvchiga amaliy yordam ko‘rsatadi. O’quv –uslubiy boshqarma ekspertlari o‘qituvchiga baholash rubrikalarini to‘g‘ri qo‘llash va talaba bilan baholash bo bo‘yicha konstruktiv muloqot olib borish yuzasidan maslahatlar beradilar. Texnik ko‘mak yo‘nalishi esa dars vaqtida auditoriyadagi multimedia texnikasi, interaktiv doskalar va kompyuter uskunalaridagi texnik nosozliklarni Raqamli ta’lim texnologiyalari markazi xodimlari tezkor bartaraf etishni ta’minlaydi.
Bundan tashqari, konsultativ yordam xizmati yangi ishga qabul qilingan va yosh o‘qituvchilar uchun ustoz-shogird tizimini tashkil etadi. Tajribali professor- o‘qituvchilar va uslubchilar yosh kadrlarga universitetning akademik muhitiga moslashish, darslarni samarali olib borish va hujjatlar bilan ishlashda doimiy maslahatchi sifatida biriktiriladi. Akademik maslahat xizmati o‘qituvchilar va ma’muriyat o‘rtasidagi ochiq va do‘stona akademik muloqotni ta’minlash orqali universitetda qulay hamda unumli ta’lim muhitini barpo etishga xizmat qiladi.